Grom-Zaštitnik i Hlěbna Lopata
⚡ Grohot nebese! Grom i grad v Polěsju — to ne jest prosto pogoda, to jest dialog s vyššimi silami.
🌩 Prvy vesenny grom byl događaj-obereg. Uslyšavši jego, ljudi se ne skryvali, ale vršili ritualy. Glavny — «aby hrbet ne bolěl». Dlja togo trěba bylo nemedlenno prisloniti se hrbrom k dobu, drěvu ili stěně doma. To byl magičny akt «prizemljenja» nebesnoj sily, ktory daval zdravje na cěly rok. Inši «valjajut se po zemlji», aby nabrali sily od njej v moment probudženja. Něktori navyt gryzli kamenj, «aby zuby byli zdravi».
Ale grom prinosil takože i grad — «nečisty» led, ktory bije urodžaj. I tu se začinala istinna magična bitva.
🥖 Glavno oružje protiv grada v Polěsju byla… hlěbna lopata. Da, ta sama, s ktroju sadžajut hlěb v peč. Peč — sakralny centr doma, simbol «svojego», domovogo ognja. A grad — stihija «čudžego», divjego hlada.
🌨 Kogda hmara podhodila, gospodynja hvatala tu lopatu i vystavljala ju na dvor. To byl vyzov! Svjaty predmet, ktory se dotykal hlěba, vystavljal se protiv nečistoj sily. Često lopatu stavili «naopak» (obratnoju stranoju), simvolično «odvraćajuči» bědu.
Lopata rědko dějstvovala sama. Razem s njeju vynosili ine predmety «ognjenogo» i «železnogo» koda:
⚔ Kočergu
🪓 Sekyru (često ju metali ostrijem vygoru, aby «rassekli» hmaru)
🔱 Vily
🕯 Ako hmara byla osobito strašna, v domu nemedlenno zažigali «gromničnu» (srětensku) svěču. Jeje svjaty ogeń sčital se nerušimoju zaštitoju od groma i bliskavice. A v Žitomirščině, aby ostanovili grad, vynosili hlěb iz peči, gorači, i kladli na lopatu, «tupoju» stranoju k hmarě. To byla bitva hlěba i leda, domašnjego tepla i divjego hlada.
ꏍꏍꏍꏍꏍꏍꏍ
My davno zaměnili hlěbnu lopatu na deščnik, a peč — na mikrovalnovku. Ale strah pred stihijeju žive gluboko. Jest li v vašem domu věč-obereg, s ktoróju vam jest spokojněje v vsjaku burju? Ili, može byti, baba vas učila zakryvati zrkadla vo vrěme grozy?
Bole podrobno o temě čitajte: N.I. Tolstoj «Očerki slavjanskogo paganstva».
#mitologijaslavjan #slavjanskamitologija